Techniek&innovatie

Techniek op jachten


Meer dan alleen maar een gadget

Branche: Jachtbouw & Watersport | Auteur: Erik van Huizen | Publicatiedatum:

Deze week vindt de HISWA te water plaats in de Amsterdam Marina. Maritiem Nederland was bij de Sail-In Parade van alle primeurs die te bewonderen zijn en stelde de vraag wat de commerciële scheepsbouw kan leren van onze jachtwerven, en vice versa.

Met zijn iPhone opent Corné Knippels van Storm Yachts op de HISWA te water de bijbootgarage van zijn motorjacht. Met een andere tik op de app opent hij de fietsenschuur net daarnaast. Handig natuurlijk, maar volgens Knippels kan de beroepsvaart nog best wel wat leren van de moderne technieken aan boord van de moderne jachten. Knippels voerde vrijdag 26 augustus met zijn 2,6 miljoen euro kostende motorjacht de botenparade met de primeurs van de HISWA te water aan.

Bouwers en eigenaren van zeiljachten blijken het hybride varen nog een te groot risico te vinden bij een oceaanoversteek

Hij laat in de lounge nog even zien hoe de megatelevisie langzaam tevoorschijn schuift en de luxe bank met de afstandsbediening elektrisch kan worden versteld. Maar ook de schipper heeft het goed op een Storm jacht. Op de vijf schermen in de stuurhut kan hij alles goed volgen. Ook hoeft hij niet bang te zijn dat aan boord snel iets uitvalt. Vrijwel alles aan boord is dubbel uitgevoerd. Een dubbel filtersysteem, dubbele generatoren, een dubbele watertank, dubbele omvormers, alles om te voorkomen dat het schip tijdens een oversteek in problemen kan komen.

Achter de masterbedroom zit de machinekamer van het jacht. Hierin staan twee Volvo Penta’s type IPS 1050. Deze hebben normaliter ieder een vermogen van 800 pk, maar voor dit jacht is dit beperkt tot 700 pk. Hiermee haalt het jacht een snelheid van 25 knopen.

Een van de meest opvallende ‘boten’ op de HISWA te water is de Havenlodge.Ook onderwater zijn moderne technieken toegepast. Zo heeft de romp volgens Knippels een ‘walvisvorm’ en is op de huid naast de reguliere antifouling ook elektronische antifouling aangebracht. Een systeem in de huid voorkomt via geluid dat mosselen en andere organismen zich aan de huid kunnen hechten. En volgens Knippels werkt dat goed. Het systeem kan alleen de achterspiegel niet bereiken en daar is dan ook enige aangroei te zien. 

Stabiel afgemeerd

Maar toch bereiken ook innovaties uit de beroepsvaart de jachtbouw. De boegschroef is inmiddels gemeengoed, maar ook zien we steeds vaker spudpalen op motorjachten. De binnenvaart gebruikt deze al langer om voor anker te kunnen gaan op plekken waar geen ligplaats aan de wal beschikbaar is. Voor de jachteigenaar vergemakkelijkt een spudpaal het afmeren. Een druk op de knop is voldoende om de telescopische palen uit te laten schuiven zodat deze zich in de waterbodem vast kunnen zetten. Het schip ligt dan volgens Hollandia spudpalen stabiel verankerd. Het systeem past zich automatisch aan veranderingen in de waterstand aan, zodat een jacht ook voor langere tijd op de uitgeschoven palen kan blijven liggen.

Een van de kleinere motorjachten op de HISWA te water is de T-Liner 7.60 Hybride van 7,60 meter lang en 2,25 meter breed.Het in de binnenvaart steeds vaker voorkomende dieselelektrisch (hybride) varen stuit bij de grotere motorjachten en de zeiljachten nog op weerstand. Zo biedt Knippels zijn jachten vanwege de hoge kosten nog niet aan met hybride aandrijving. Een jacht van Storm zou met gemak zo’n zes ton duurder worden. Bouwers en eigenaren van zeiljachten blijken het hybride varen nog een te groot risico te vinden bij een oceaanoversteek. Zonnepanelen worden nog amper aan boord geplaatst vanwege de ruimte die de panelen innemen. Wel worden steeds vaker sleepgeneratoren toegepast. Deze winnen energie uit de snelheid van het water zodat voor het laden van de accu’s de motor minder hoeft te worden gebruikt. 

Klein en hybride

Op de HISWA zijn dus vooral kleine(re) motorjachten te bewonderen die elektrisch of dieselelektrisch kunnen varen. Zoals de Lillebror 78 Plug-in-Hybride van Christian Smulders. Smulders is in het dagelijks leven piloot van een Boeing en begon drie jaar geleden met zijn eigen merk Lillebror. Zijn eerste boot was de 78 Electric, een volledig elektrische luxe tender. Met de bijna 8 meter lange hybride versie verwacht Smulders te voldoen aan de vraag om sneller en langer te kunnen varen. Hij bouwde de boot in opdracht van een klant die aan de Amsterdamse grachten woont.

Corné Knippels van Storm Yachts opent met zijn smartphone de bijbootgarage van zijn motorjacht.“Een grote uitdaging in het ontwerp was om de boot langzaam cruisend goed en zuinig te laten varen, maar dat hij semi-planerend ook vaart kon maken”, legt Smulders uit. “Een puur planerend schip vaart minder zuinig en koersvast op lage snelheid, iets wat toch vrijwel overal in Nederland gebeurt. En een standaard sloepontwerp vaart weer niet sneller zonder een extreem grote motor. Met de 78 hybride kan je vijf tot zes uur elektrisch varen met de zeer compacte en lichtgewicht lithium accu’s. Ben je buiten de stad of natuur, kan je vlot naar huis en worden tevens de accu’s bijgeladen. De software regelt het aan- en uitschakelen van het laden.” Met de standaard compacte 42pk dieselmotor haalt de hybride Lillebror een snelheid van precies 20 kilometer per uur. Hierdoor kan het schip zonder vaarbewijs worden gevaren.

Exailor Yachts wil met de hybride versie van het Exailor 45 Cabrio motorjacht vooral de watersporter aanspreken die altijd heeft gezeild. Dit stalen jacht met een lengte van 14 meter en een breedte van 4,30 meter heeft daarvoor naast de twee zescilinder dieselmotoren van Yanmar (type 6BY3-160) van elk 160 pk ook twee elektromotoren van Bellmarine van ieder 15 kilowatt aan boord. In het geval dat puur elektrisch wordt gevaren moet de watersporter daarmee dezelfde stilte ervaren als tijdens het zeilen. Om goed te kunnen manoeuvreren is de cabrio uitgerust met dubbelschroefaandrijving en een traploos te bedienen boegschroef. 

Superjacht

Het superjacht Savannah van Feadship is een van de eerste superjachten in de wereld met hybride voortstuwing. Foto: FeadshipUitzondering op de regel dat groot hybride nog niet zit zitten, is de ‘Savannah’ van Feadship. Het megajacht ligt niet op de HISWA, maar is wel een van de eerste hybride superjachten in de wereld. Het vorig jaar in de vaart gekomen motorjacht is 83,50 meter lang en 12,50 meter breed. In de machinekamer staat als hoofdmotor een Wärtsilä 9L20 viertakt motor van 1800 kilowatt bij 1000 toeren per minuut. De generatorset die de stroom levert voor de voortstuwing bestaat uit één Caterpillar C32 en twee Caterpillars C18. Feadship spreekt van een brandstofbesparing van zo’n 30 procent in vergelijking met vergelijkbare jachten. En dan is het jacht ook nog eens voorzien van een brandstoftank voor 150.000 liter diesel. De watertank is met een capaciteit van 40.000 liter ook geen kleintje.

De Savannah werd vorige week genomineerd voor de Schip van het Jaar-prijs van de Koninklijke Nederlandse Vereniging van Technici op Scheepvaartgebied (KNVTS). Deze prijs wordt 31 oktober uitgereikt op het elfde Maritime Awards Gala. 

Foto: Erik van Huizen

De HISWA te water wordt van dinsdag 30 augustus tot en met zondag 4 september gehouden in de Amsterdam Marina op de NDSM-werf.

Deel deze pagina
Betabanen

Maritiem Nederland

Welkom op de site van Maritiem Nederland, hét opinie- en vakblad voor de gehele maritieme sector in Nederland.

Editie MN 09-2018

Partners Maritiem Nederland