Techniek&innovatie
De eerste 3d metaalprinter voor de maritieme sector. Foto: Ries van Wendel de Joode

Officiële opening eerste 3D-printer voor de maritieme sector


'We willen de slimste haven ter wereld zijn'

Branche: Havens, Maritieme Cluster | Auteur: Jan Spoelstra | Publicatiedatum:

Op 30 november opende Havenbedrijf Rotterdam officieel de eerste 3D-metaalprinter voor de maritieme sector. Het gaat om het op de RDM Campus op Heijplaat gevestigde ‘Rotterdam Additive Manufacturing Laboratory’ (RAMLAB).

De toekomstvisie van het project is het op aanvraag printen van grote gecertificeerde onderdelen voor kranen, schepen, en andere havengebonden installaties. “We zijn niet meer de grootste haven van de wereld, maar we willen wel de slimste blijven”, aldus Vincent Wegener, algemeen directeur RAMLAB.

Wegener haalt zijn telefoon tevoorschijn en opent een app met parameters als stroom, voltage, temperatuur en de hoeveelheid staal die de lasrobot per uur op een in productie zijnde scheepsschroef last. Een dag voor de officiële opening moet het demonstratiemodel met een diameter van een meter gereed zijn om aan de deelnemende partners van RAMLAB te tonen. “Het is meer dan een test. Alle data die ik zojuist liet zien wordt opgeslagen, de kwaliteit van de schroef koppelen we aan deze parameters, zo willen we tot in detail inzicht krijgen in hoe alle mogelijke variabelen de kwaliteit beïnvloeden.” IBM is met een cloud oplossing verantwoordelijk voor het verwerken van deze ‘big data’ stroom.

Digitaal pakhuis

RAMLAB is een volledige dochter van Havenbedrijf Rotterdam en RDM Makerspace voert het operationeel management. Bij RDM Makerspace kunnen mensen en bedrijven aankloppen om daar gebruik te maken van de bijzondere apparatuur voor metaalbewerking, om als entrepreneur bijvoorbeeld een prototype te fabriceren.

We willen een wereldwijd netwerk van 3D metaalprinters

Als een hijshaak aan vervanging toe is, moet deze besteld worden, de gieterij moet hem gieten en het onderdeel moet feitelijk op transport. Om lange levertijden te voorkomen moeten bedrijven het onderdeel fysiek op de plank hebben liggen. Projectmanager Jurjen Duintjer van het Havenbedrijf licht toe dat onderdelen in de maritieme sector minder courant zijn dan bijvoorbeeld in de auto-industrie. “We willen toe naar een digitaal pakhuis, en via een wereldwijd netwerk van 3D-metaalprinters moeten grote onderdelen voor de maritieme sector binnen enkele dagen voorhanden zijn.”

Het Havenbedrijf investeerde vooralsnog 5 miljoen euro in het project. Duintjer: “Samen met kennisbedrijven op het gebied van metaalprinten moet RAMLAB in de komende twee tot drie jaar commercieel rendabel gemaakt zijn. Valk Welding uit Alblasserdam bouwde de twee metaalprinters in het RAMLAB, Lincoln Electric levert de lasdraden, Air Liquide de edelgassen om het proces onder beschermende omstandigheden plaats te laten vinden, Lemtech vangt schadelijke stoffen af en softwaregigant Autodesk uit San Francisco zorgt dat de metaalprinters aangestuurd kunnen worden.

Intellectueel eigendom

Een van de uitdagingen is het omgaan met intellectueel eigendom van de componenten die wereldwijd geprint moeten gaan worden. Wegener: “We kunnen daartoe het digitale pakhuis dat we op lange termijn willen opzetten naar analogie van Spotify voor muziek inrichten. Wereldwijd geplaatste 3D-metaalprinters downloaden een ontwerp niet voordat ze het printen, maar streamen het bestand vanuit de cloud.”

Heel andere vormen componenten zijn mogelijk

Ook Lloyd’s Register doet mee aan het project. Wegener: “Door het opslaan van alle productiedata en het koppelen daarvan aan de kwaliteit van geprinte componenten, kunnen we het productieproces wereldwijd certificeren, zodat we kunnen uitsluiten dat een nepproduct dat snel breekt uit de printer komt rollen. Als we producten niet kunnen certificeren, kunnen we net zo goed bloempotten gaan maken.”

RAMLAB richt zich vooralsnog op bestaande onderdelen, maar op termijn kunnen maritieme toeleveranciers via deze 3D-metaalprinttechnieken hele andere vormen onderdelen fabriceren. Vooral uit één materieel en één deel bestaande componenten met één of meerdere holtes in het midden bieden ontwerpers mogelijkheden om onderdelen sterker en lichter te maken.

Toekomstmuziek?

Stip op de horizon is het fabriceren van reserveonderdelen aan boord van schepen. In hoeverre is dat luchtfietserij en in hoeverre een reëel toekomstscenario? Wegener: “Aan boord van de ‘Pioneering Spirit’, het grootste schip ter wereld, staan lasrobots om te leggen pijpen aan elkaar te lassen. Nu zijn die op conventionele wijze geprogrammeerd, maar je kunt je voorstellen dat die omgebouwd worden om op zee, terwijl het schip met een lange transfer bezig is, complexere taken uit te voeren.”

Naast de partners die RAMLAB helpen tot volle wasdom te komen, heeft het project ook acht leden uit het maritieme cluster die door hun lidmaatschap voor in de rij staan om deze technologie toe te passen. Dat zijn Huisman Equipment, Heerema Fabrication, Royal IHC, Koninklijke Marine, Royal Roos, Promarin, Bolier en MX3D.

 

Deel deze pagina
Betabanen

Maritiem Nederland

Welkom op de site van Maritiem Nederland, hét opinie- en vakblad voor de gehele maritieme sector in Nederland.

Editie MN 09-2018

Partners Maritiem Nederland