Een lastige kluif

“De grootste uitdaging van deze bergingsklus zit hem in het formaat van het schip”, legt maritiem consultant en oud-bergingsdirecteur van Smit International Hans van Rooij uit. Het 290 meter lange en 35,5 meter brede schip ligt bovendien gevaarlijk te glijden in het slechte weer van een week na de ramp. Boskalis-Smit heeft de opdracht gekregen om de brandstof uit het schip te pompen.
Om deze eruit te pompen wordt een zogenaamde hot tap technologie toegepast. Bergers boren boven in de brandstoftanks een gat en voorzien deze gelijktijdig van een afsluitklep. Een tweede soortgelijke afsluiter onder in de brandstoftank laat water binnen en voorkomt het vacuüm dat ontstaat wanneer men langs het bovenste gat de brandstof naar buiten pompt.
Scheepsbrandstof is visceus (dik, stroperig) en daarom wordt via een derde afsluitklep (vlakbij de bovenste) stoom in de tank geblazen die de olie opwarmt en verpompbaar maakt. “Beproefde technologie die zowel boven als onder water werkt. Die brandstof komt er wel veilig uit, daar heb ik alle vertrouwen in”, aldus de oud-bergingsdirecteur.
In het schip zit nog 2.400 ton zware scheepsbrandstof, 200 ton diesel en enkele tonnen smeerolie - verspreid over zeventien tanks. Boskalis-Smit denkt dat de operatie twee tot vier weken in beslag neemt.

Kantelen
“Nee, ik kan me geen vergelijkbare berging herinneren”, antwoordt Van Rooij op de vraag hoe uitzonderlijk het is dat een kapitein van zo’n groot schip zo in de fout kan gaan. “Het enige wat erop lijkt is de in 1987 geborgen ‘Herald of Free Enterprise’ en de in 1981 geborgen ‘Leonardo da Vinci’.” Wat deze passagiersschepen gemeen hebben met de Costa Concordia is dat ze kort na hun ondergang op de zijkant lagen.
Bij de berging van deze schepen besloot Smit destijds de schepen recht te trekken via in de zeeboedem geslagen heipalen. “Dat zal bij dit schip moeilijk worden gezien de harde rotsbodem. Ook moet  de constructie van het schip sterk genoeg zijn om de benodigde grote kantelkrachten op te nemen. Bovendien is niet bekend hoe stabiel (stevig) het scharnierpunt waarlangs de Costa Concordia rechtop moet kantelen op de bodem ligt.”

Van Rooij graaft een week na de ramp in zijn bergingsverleden en ziet wel overeenkomsten met andere rampen, maar vooral het formaat van dit schip gaat volgens hem de nodige hoofdbrekers opleveren. In 2002 borg Smit de ‘Tricolor’, een autoschip met 3.000 auto’s aan boord dat zonk na een aanvaring met een containerschip in Het Kanaal. “Die moesten we toen in negen stukken van ongeveer 2.500 ton snijden en met veel moeite omhoog takelen. Een klus die moderne kraanschepen met moeite aankunnen en die een jaar in beslag nam. De Costa Concordia weegt 45.000 ton, ga maar na wat een operatie dit gaat worden.”