Achtergrond
De MSC Splendida arriveert in Amsterdam.

Grotere hightech cruiseschepen door de sluis

Branche: Cruise | Auteur: Jan Spoelstra | Publicatiedatum:

Grote cruisemaatschappijen plukken vanaf dit jaar de vruchten van een grote nieuwbouwgolf die twee tot drie jaar geleden startte, kort na de crisis en het hernieuwde vertrouwen in de westerse economie. Dit jaar komen maar liefst elf nieuwe zeecruiseschepen in de vaart. Met een nieuwbouwprogramma van zeven cruiseschepen spant MSC Cruises de kroon. Maar kan de grootste cruiseterminal van Nederland mee in deze schaalvergroting?

“Een sectie van 1021 ton”, aldus een opzichter van de STX-werf in het West-Franse Saint-Nazaire vlak voor de traditionele muntceremonie (coin ceremony) op 1 februari van dit jaar. De bloksectie van 46 meter breed, ongeveer 30 meter lang en drie dekken hoog hangt in de dokkraan en zakt langzaam op zijn plaats. “Om dit schip in achttien maanden te bouwen, moeten we het bouwproces tot in de puntjes optimaliseren.” In een hal aangrenzend aan het droogdok bouwt STX de hutten. Deze worden in zijn geheel in het stalen casco geschoven, waarna de bouwers de van tevoren aangelegde voorzieningen voor water, elektriciteit en internet alleen nog maar hoeven aan te sluiten.

Plus-klasse

We staan 20 meter boven de bodem van het droogdok, 10 meter boven de toekomstige waterlijn en ongeveer 60 meter onder het uiteindelijke hoogste punt van het schip. Het gaat om de coin ceremony van de ‘MSC Meraviglia’ (315 x 46 meter) die met 2.244 hutten plaats moet bieden aan maximaal 5.714 gasten. Nabij een productielocatie van Airbus, met tegen de achtergrond twee tevens door STX gebouwde Mistral-klasse helikoptercarriers voor de Russische marine die de Fransen uiteindelijk aan Egypte verkochten, kregen de arbeiders op de STX-werf te horen dat MSC Cruises naast de twee Meraviglia-klasse schepen nog twee ‘Meraviglia plus-klasse’ schepen gaat laten bouwen door STX. Die schepen zijn dan weer een stukje groter (331 x 46 meter, 6.297 passagiers).

‘We gaan een meer en meer digitale relatie met onze klanten aan’

Aan een van de afbouwkades van STX aan de Franse westkust ligt de ‘Harmony of the Seas’ van Royal Caribbean Cruises, het grootste momenteel in aanbouw zijnde cruiseschip en zusterschip van de twee grootste cruiseschepen ter wereld. Dit schip zal op 24 mei Rotterdam aandoen tijdens zijn eerste cruise vanuit Southampton.

Innovaties

Om wereldwijd cruisereizigers tevreden te stellen draait het niet alleen maar om grote bloksecties en indrukwekkende afmetingen. Zo sloot MSC voor de Meraviglia (plus) schepen een samenwerking met Samsung. “Niet alleen met betrekking tot de entertainmentsystemen aan boord, we gaan heel veel verder”, begint Gianni Onorato, CEO van MSC Cruises, wanneer we hem in de TGV op weg van Parijs naar Saint-Nazaire vragen naar innovaties aan boord van de schepen. “We kunnen straks medische gegevens van onze gasten uitwisselen met hun eigen doctoren aan de wal, onze kapiteins zijn straks in staat de meest energiezuinige koers ten opzichte van wind en stroming te varen en aan boord komen driehonderd beeldschermen waarop gasten hun excursies of activiteiten aan boord kunnen boeken.”

Artist impression van de MSC Meraviglia.Verder wordt het straks aan boord mogelijk om op je telefoon te zien waar je kinderen uithangen en kun je in nieuwe typen spiegels van tevoren zien hoe bepaalde kleding uit winkels aan boord of kapsels jou staan, zonder te hoeven passen. Onorato: “We gaan een meer en meer digitale relatie met onze klanten aan.”

Eigen eiland

De meeste grote cruisemaatschappijen hebben tegenwoordig een eigen eiland. Veelal op de Bahama’s die de eilanden via langlopende leasecontracten verhuren. Onorato noemt het “een verlenging of uitbreiding van het schip”. Op andere eilanden moeten gasten vaak tenderen om aan land te komen. “Wij kunnen gewoon aanmeren. Op het eiland vind je dezelfde mate van kwaliteit en service van onze eigen werknemers als aan boord. Wij bezitten de concessies van de omringende zee en kunnen de natuur om het eiland haar gang laten gaan, wat prachtige excursies mogelijk maakt.”

Jullie komen met jullie schepen op bijzondere plaatsen. Van kwetsbare natuurgebieden tot dichtbevolkte steden aan de kust. Hebben jullie overwogen om LNG als brandstof te gebruiken voor jullie nieuwbouwschepen? Onorato, vanuit de elektrische trein: “LNG voor de scheepvaart heeft de toekomst. Zo onze samenwerking met Samsung een overgang naar een papierloos cruiseschip inluidt, zo luidden huidige LNG-projecten momenteel de toekomst in voor de scheepvaart en cruisevaart.” Volgens Onorato is het technisch heel goed mogelijk om een cruiseschip op LNG te laten varen, maar MSC wil haar schepen over de hele wereld in kunnen zetten en op verschillende plaatsen brandstof in kunnen nemen, en dat stelt beperkingen aan het gebruik van LNG.

“In combinatie met de werven ontwikkelen we momenteel technologie en veiligheidsprotocollen om LNG te gaan gebruiken, maar het is nog te vroeg om daar nu op in te zetten”, aldus Onorato. Naast de succesvolle opkomst van elektrische auto’s vergelijkt hij LNG voorlopig met de tien jaar geleden veelbelovende plannen voor walstroom voor cruiseschepen: “Momenteel bestaat er geen enkele haven met walstroomvoorzieningen voor onze cruiseschepen. Voorlopig wachten we af.”

Veel schepen

Naast de vier Meraviglia (plus) schepen laat MSC Cruises bij de Fincantieri werf nabij Venetië nog drie Seaside-klasse schepen bouwen. Het betreffen iets kleinere schepen met een zwembad op het achterdek op dezelfde hoogte als de waterlijn. Tot 2021 moeten alle zeven schepen gefaseerd in de vaart komen, waarmee MSC Cruises haar vlootcapaciteit verdubbelt. Waar komt dit vertrouwen in de markt vandaan? Onorato: “We hebben ons tot nu toe nog niet groots geprofileerd op de Amerikaanse cruisemarkt. Daar hebben we ongeveer 1 procent marktaandeel, en we willen naar 3 procent marktaandeel toe. Dat betekent 400.000 reizigers per jaar.”

Gianni Onorato, CEO van MSC CruisesOok zette MSC Cruises onlangs voor het eerst een schip in Azië in. Het betreft de ‘MSC Lirica’, het eerste nieuwbouwschip van MSC Cruises en een schip dat onlangs verlengd werd, en omgebouwd speciaal voor de Chinese markt. “Naast uitbreiding in de Middellandse Zee en het Caribisch gebied willen we onze nieuwe schepen ook in Azië in gaan zetten”, aldus Onorato.

Amsterdam en de sluis

Op de vraag of er meer cruiseschepen naar Amsterdam komen, antwoordt Onorato kritisch. Dat is complex. Je zit met de sluizen. Vorig jaar moest de ‘MSC Splendida’ twee van de vier geplande aanlopen annuleren omdat er volgens de kapitein te veel zijwind stond om het schip veilig door de sluizen te krijgen.”

Erik Schuffel, directeur van MSC Cruises Nederland, voegt daaraan toe dat MSC Cruises het dit jaar wel weer gaat proberen. In september vaart de ‘MSC Splendida’ een wekelijkse cruise van Amsterdam naar Hamburg, Southampton, Le Havre en Zeebrugge. Schuffel: “Maar onlangs heeft MSC besloten om een groot aantal cruises door Noord-Europa vanuit Hamburg te doen. Dat is jammer voor onze Nederlandse markt. Inschepen vanuit je achtertuin is toch fijner.”

Vaarschema’s van de nieuwe MSC schepen zijn nog niet bekend, maar volgens Schuffel bestaat er een goede kans dat Amsterdam vaker aangelopen gaat worden: “Het is wel een kwestie van de lange adem. Er komt op middellange termijn veel capaciteit bij MSC Cruises bij. De geliefde fjorden, het spectaculaire IJsland of een cruise rond Schotland - dat zit er op lange termijn wel weer in voor MSC vanuit Nederland. Feit is wel dat cruiseschepen steeds groter worden, en de vraag is of vooral Amsterdam in staat blijft om deze schepen te ontvangen.”

Amsterdam en een brug

Is Amsterdam klaar voor de hausse aan nieuwe grote cruiseschepen? “Nog niet helemaal”, zo luidt het antwoord van René Kouwenberg, directeur van Passenger Terminal Amsterdam (PTA), een maand nadat de eerste werkzaamheden voor de nieuwe zeesluis bij IJmuiden gestart zijn. Die grootste zeesluis ter wereld wordt 500 meter lang, 70 meter breed en kan bij laag water schepen met de maximale diepgang voor het Noordzeekanaal schutten. “Dan kunnen de grootste cruiseschepen ter wereld naar Amsterdam. Wel moeten we voor de allergrootste schepen de draaicirkel bij het Java-eiland vergroten.”

Overigens is PTA ook aan het onderzoeken waar ze kunnen uitbreiden in de Amsterdamse haven, aangezien de terminal tegen zijn maximale capaciteit aan zit. Voor 2016 zijn inmiddels 121 calls bevestigd. Voor 2017 staan al evenzoveel calls in de planning.

Plannen voor een fietsbrug van Amsterdam Noord, over het IJ, naar het Java-eiland bedreigen nu die draaicirkel. “Die brug moet hoe dan ook open kunnen en flink breed zijn. Een cruiseschip moet bij zijwind al gauw 5 graden tegen de wind sturen om niet van koers te raken. Bij een schip van 40 meter breed heb je dan een 60 meter breed vaarpad nodig tussen beide brughoofden en daar komt dan nog een veiligheidsmarge bij.” Simulaties door Havenbedrijf Amsterdam geven aan dat een vrije doorgang van minimaal 93 meter netto nodig is.

Ook staat een dergelijke brug niet even tien minuten open voor een passerend cruiseschip, dat duurt veel langer. Kouwenberg vindt het bijzonder merkwaardig dat er net nu de langverwachte en ontzettend noodzakelijke nieuwe zeesluis er komt, er plannen opduiken om het scheepvaartverkeer op het IJ met twee fietsbruggen (de tweede zou bij het Stenen Hoofd moeten komen) te hinderen. “Natuurlijk ben ik voor een goede bereikbaarheid van Amsterdam Noord. Het is een gebied in ontwikkeling. Maar plannen voor een tunnel worden momenteel iets te gemakkelijk afgedaan als onveilig.

Onderwerpen
Deel deze pagina

Partners Maritiem Nederland